الشيخ محمد رضا المظفر ( مترجم وشارح : على محمدى )
191
أصول الفقه ( شرح اصول فقه ) ( فارسى )
تفاوت ، به حكم عقل است و آن اين است كه چون در باب امر ، مطلوب ، ايجاد طبيعت است . ( قانون ايجاد آن است كه الطبيعة توجد بوجود فرد ما ) پس و لو يكبار ايجاد كند ، امتثال نموده . اما چون مطلوب ، در باب نهى ، ترك طبيعت و انزجار از اصل طبيعت است ( قانونش آن است كه الطبيعة تنعدم بانعدام جميع افرادها ) . پس بايد تمام افراد طبيعت را در خارج ترك كنيم تا امتثال حاصل شود و اين تفاوت هم مربوط به مقام وضع و دلالت نيست بلكه به حكم عقل است . تنبيه در اين مقام ، پنج بحث مهم و اساسى مانده كه علماى اصول ، آنها را در مباحث الفاظ عنوان مىكنند . سه بحث را در باب اوامر مىآورند : 1 . مبحث مقدمهء واجب . 2 . مسألهء ضد . 3 . مسألهء اجزاء . و دو بحث را در نواهى مىآورند : 1 . اجتماع امر و نهى در شىء واحد . 2 . دلالت نهى بر فساد . ولى به نظر ما ، اين پنج بحث ، جزء مباحث الفاظ نيستند بلكه جزء ملازمات عقلى و مباحث عقلى هستند لذا در مقصد ثانى كتاب ( كه در مباحث عقلى باشد ) مطرح خواهد كرد . ان شاء اللّه تعالى